Yazar: admin

Yabancı bir ülke mahkemesinden alınan ilamların (kararların) Türkiye sınırları içerisinde hukuki sonuç doğurabilmesi, icra edilebilmesi veya kesin delil teşkil edebilmesi için Türk mahkemeleri tarafından onaylanması gerekir. Bu süreç, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) kapsamında “Tanıma” ve “Tenfiz” olmak üzere iki farklı hukuki prosedürden oluşur. 2026 yılı itibarıyla, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının ve Türkiye ile ticari bağları olan yabancıların artması, bu davaları Türk aile ve ticaret hukukunun en dinamik alanlarından biri haline getirmiştir.

Tanıma ve Tenfiz Arasındaki Temel Farklar

Tanıma ve tenfiz davaları birbirine çok benzemekle birlikte, yabancı kararın niteliğine göre hangi yolun seçileceği belirlenir. 2026 yılı yargı pratiklerinde bu ayrım şu şekilde kristalleşmiştir:

• Tanıma: Yabancı mahkeme kararının Türkiye’de sadece “kesin hüküm” veya “kesin delil” olarak kabul edilmesini sağlar. Genellikle icrai bir nitelik taşımayan, sadece bir durumun tespitine yönelik kararlar için kullanılır. Örneğin; yabancı bir mahkemenin verdiği boşanma kararının Türkiye’deki nüfus kayıtlarına işlenmesi bir “tanıma” işlemidir.
• Tenfiz: Yabancı mahkeme kararının Türkiye’de bir “icra organı” vasıtasıyla zorla yerine getirilmesini sağlayan prosedürdür. Kararın Türkiye’de icra edilebilir bir hüküm içermesi (Örn: Tazminat ödenmesi, velayetin verilmesi, nafaka tahsili) durumunda tenfiz davası açılması zorunludur.

Tenfiz Davasının Kabul Şartları (MÖHUK 54)

Türk mahkemesinin yabancı bir kararı tenfiz edebilmesi için belirli “esas” ve “şekil” şartlarının varlığını araması gerekir. Bu şartlar 2026 yılında da MÖHUK uyarınca şu şekilde uygulanmaktadır:

1. Karşılıklılık (Mütekabiliyet): Kararı veren ülke ile Türkiye arasında, mahkeme kararlarının karşılıklı olarak tenfiz edilebileceğine dair bir anlaşma veya fiili uygulama bulunmalıdır. (Not: Boşanma gibi aile hukuku kararlarında 2026 yılı içtihatları bu şartı daha esnek yorumlamaktadır).
2. Kararın Türk Kamu Düzenine Aykırı Olmaması: Kararın içeriği veya veriliş şekli, Türk hukukunun temel değerlerine, genel ahlaka veya anayasal ilkelere açıkça aykırı olmamalıdır.
3. Savunma Haklarına Riayet Edilmiş Olması: Kararı veren mahkemenin, davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapmış olması ve savunma hakkını kullanmasına imkan tanımış olması gerekir.
4. Münhasır Yetki Bulunmaması: Kararın konusu, Türk mahkemelerinin münhasır (özel ve sarsılmaz) yetkisine giren bir konu olmamalıdır (Örn: Türkiye’deki bir taşınmazın mülkiyeti hakkındaki kararlar sadece Türk mahkemelerince verilebilir).

2026 Yılı Başvuru Süreci ve Gerekli Belgeler

Tanıma ve tenfiz davası, Türkiye’de yetkili ve görevli mahkemeye hitaben yazılan bir dilekçe ile açılır. 2026 yılı dijital yargı sisteminde, yurt dışından alınan belgelerin apostil (tasdik) şerhi taşıması ve yeminli tercümesinin yapılmış olması ön şarttır.

Dava Dosyasında Bulunması Gereken Belgeler:

• Yabancı mahkeme ilamının aslı veya onaylı sureti.
• Kararın kesinleştiğini gösteren resmi yazı (Kesinleşme Şerhi).
• Belgelerin Apostil şerhi ve Türkçe tercümeleri.
• Vekaletnamede “Tanıma ve Tenfiz” yetkisinin açıkça belirtilmiş olması.

2026 yılında, boşanma kararlarının tanınması süreci için mahkemeye gitmeden, tarafların birlikte müracaatı halinde Nüfus Müdürlükleri aracılığıyla idari yoldan tescil imkanı da mevcuttur. Ancak taraflardan biri buna yanaşmıyorsa veya velayet/nafaka gibi icrai bir hüküm varsa dava açılması şarttır.

Görevli Mahkeme ve Yetki Kuralları

Tanıma ve tenfiz davalarında görevli mahkeme, uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenir. 2026 yılı güncel görev dağılımı şöyledir:

• Aile Hukuku Kararları (Boşanma, Velayet, Nafaka): Aile Mahkemeleri.
• Ticari ve Alacak Kararları: Asliye Ticaret Mahkemeleri.
• Diğer Konular: Asliye Hukuk Mahkemeleri.

Yetkili mahkeme ise, kararın kendisine karşı istenen kişinin (davalının) Türkiye’deki ikametgahı mahkemesidir. Eğer davalının Türkiye’de ikametgahı yoksa; Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemeleri yetkilidir.

Davanın Sonuçları ve Kesin Hüküm Etkisi

Mahkeme tarafından “Tenfiz Kararı” verildiği ve bu karar kesinleştiği andan itibaren, yabancı mahkeme kararı tıpkı bir Türk mahkemesi kararı gibi hüküm doğurur. Bu aşamadan sonra; alacaklar için icra takibi başlatılabilir, velayet kararı kolluk gücüyle uygulanabilir veya taşınmazlar üzerindeki haklar tapuya tescil edilebilir.

2026 yılında bu sürecin en kritik noktası, yabancı kararın “içeriğinin” Türk mahkemesi tarafından tekrar tartışılmamasıdır (Révision au Fond Yasağı). Türk hakimi, yabancı mahkemenin verdiği kararın doğruluğunu veya yanlışlığını inceleyemez; sadece kararın tenfiz şartlarını taşıyıp taşımadığına bakar. Bu durum, uluslararası hukukta karşılıklı güven ilkesinin bir gereğidir.

Sonuç olarak, yurt dışından alınan bir mahkeme kararının Türkiye’de “kağıt üzerinde kalmaması” için tanıma veya tenfiz süreçlerinin titizlikle yönetilmesi gerekir. Eksik bir tebligat veya hatalı bir tercüme, davanın yıllarca sürmesine neden olabilir.

 

Türkiye’de yabancı çalışma izni, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde bir yabancının yasal bir iş yerinde veya kendi adına bağımsız olarak çalışabilmesi için Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında verilen resmi yetki belgesidir. 2026 yılı itibarıyla Türkiye, nitelikli işgücünü çekmek ve kayıt dışı istihdamla mücadele etmek amacıyla çalışma izni süreçlerini tamamen dijitalleştirmiş ve “Turkuaz Kart” gibi prestijli modellerle entegre etmiştir. Çalışma izni, kural olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından verilir ve bu izin aynı zamanda geçerli bir “ikamet izni” (oturma izni) yerine geçer.

Yabancı Çalışma İzni Türleri

Yabancının statüsü, eğitim seviyesi ve Türkiye’deki kalış süresine göre farklı çalışma izni türleri bulunmaktadır. 2026 yılı yasal düzenlemeleri uyarınca temel izin türleri şunlardır:

• Süreli Çalışma İzni: Genellikle ilk başvuruda, belirli bir iş yeri veya işletmede çalışmak üzere en çok 1 yıl süreyle verilir. Aynı iş yerinde çalışmaya devam edilmesi halinde, ilk uzatmada 2 yıl, sonraki uzatmalarda ise 3 yıla kadar verilebilir.
• Süresiz Çalışma İzni: Türkiye’de en az 8 yıl yasal olarak ikamet eden veya toplam 8 yıl çalışma izni bulunan yabancılara verilir. Bu izin, sahibine Türk vatandaşlarına tanınan birçok haktan (seçme-seçilme ve kamu görevine girme hariç) yararlanma imkanı tanır.
• Bağımsız Çalışma İzni: Kendi adına iş kuracak profesyonel yabancılara, Türkiye’nin ekonomik kalkınmasına sağlayacakları katkı ve istihdam etkisi göz önüne alınarak verilir.
• İstisnai Çalışma İzni: Türk vatandaşı ile evli olanlar, yerleşmiş sayılan yabancılar veya bilimsel, kültürel ve sportif alanlarda üstün başarı gösterenlere tanınan kolaylaştırılmış izin türüdür.

Başvuru Şartları ve 5 Türk Çalışan Kuralı

Bir iş yerinin yabancı personel istihdam edebilmesi için Bakanlık tarafından belirlenen belirli mali ve idari kriterleri karşılaması gerekir. 2026 yılındaki en kritik kriterler şunlardır:

1. İstihdam Kotası: Çalışma izni talep edilen iş yerinde en az 5 Türk vatandaşının istihdam edilmesi zorunludur. Eğer aynı iş yerinde birden fazla yabancı çalışacaksa, her bir yabancı için ayrı ayrı 5 Türk personel şartı aranır.
2. Mali Yeterlilik: Şirketin ödenmiş sermayesinin en az 100.000 TL olması veya brüt satışlarının/ihracat rakamlarının belirli bir seviyenin üzerinde olması gerekir.
3. Ücret Kriteri: Yabancıya ödenecek ücret, obezite veya uzmanlık seviyesine göre asgari ücretin belirli katları (Örn: Mühendisler için 4 katı, üst düzey yöneticiler için 6,5 katı gibi) olmalıdır.

Ancak, bilişim sektörü, AR-GE merkezleri veya doğrudan yabancı yatırımlar gibi stratejik alanlarda 2026 yılı teşvikleri kapsamında bu kotalarda esneklikler uygulanabilmektedir.

2026 Yılı Başvuru Süreci ve Gerekli Belgeler

Yabancı çalışma izni başvuruları, yabancı yurt içindeyse (en az 6 aylık ikamet izni varsa) doğrudan sistem üzerinden; yurt dışındaysa bulunduğu ülkenin T.C. Büyükelçiliği veya Başkonsolosluğu üzerinden başlatılır.

Başvuru İçin Gerekli Temel Belgeler:

• Yabancıya ait pasaport kopyası ve biyometrik fotoğraf.
• İş sözleşmesi (Islak imzalı veya güvenli elektronik imzalı).
• Yabancının diploması (Yeminli tercümesi ve gerekirse denklik belgesi).
• İş yerine ait güncel vergi levhası, bilanço ve Ticaret Sicil Gazetesi.

Başvurular 2026 yılında “e-İzin” otomasyon sistemi üzerinden e-devlet şifresi ile yapılır. Bakanlık, başvuruyu en geç 30 gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Eksik evrak olması durumunda bu süre durur ve eksikliğin tamamlanması istenir.

Çalışma İzninin İptali ve Sorumluluklar

Çalışma izni, sadece belirli bir iş yeri ve pozisyon için verilir. Yabancı işten ayrıldığında veya iş yeri kapandığında izin kendiliğinden sona erer. Ayrıca şu durumlarda izin Bakanlıkça iptal edilebilir:

• Yabancının pasaport süresinin dolması ve yenilenmemesi.
• İş yerinin vergi veya SGK borçlarını yapılandırmaması.
• Yabancının Türkiye’ye girişinin yasaklanması veya sınır dışı edilmesi.
• İznin, sahte belgelerle veya yanıltıcı beyanlarla alındığının tespit edilmesi.

2026 yılı denetimlerinde, yabancının izinde belirtilen görev tanımı dışında çalıştırılması (Örn: Satış elemanı izni alıp temizlik işinde çalıştırılması) durumunda hem işverene hem de yabancıya ağır idari para cezaları uygulanmaktadır.

Turkuaz Kart ve Nitelikli İşgücü Avantajı

2026 yılında Türkiye’nin global yetenek savaşında kullandığı en güçlü enstrüman Turkuaz Kart sistemidir. Yüksek eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilimsel katkısı veya yatırım gücü olan yabancılara verilen bu kart, sahibine ve ailesine süresiz çalışma ve ikamet hakkı sağlar. Turkuaz Kart sahipleri, 5 Türk çalışanı kuralından ve birçok bürokratik engelden muaf tutularak Türkiye ekonomisine hızlı entegre edilirler.

Sonuç olarak, yabancı çalışma izni sadece bir çalışma kağıdı değil, Türkiye’de yasal varlık göstermenin ve sosyal güvenlik sistemine dahil olmanın anahtarıdır. 2026 yılı vizyonuyla, bu süreçler yatırımcı ve nitelikli çalışan dostu hale getirilmiş olsa da, kriterlerin karmaşıklığı nedeniyle başvuruların profesyonel bir danışmanlık veya hukuk desteğiyle yapılması hak kayıplarını önleyecektir.

 

Boşanma davası sürecinde maddi ve manevi tazminat talepleri, evliliğin sona ermesiyle birlikte tarafların uğradığı ekonomik kayıpların ve ruhsal yıkımın telafi edilmesini amaçlar. Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 174. maddesinde düzenlenen bu haklar, boşanmanın fer’i (eki) niteliğindedir. Yani bu talepler boşanma davasıyla birlikte açılabilir veya boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren belirli bir süre içinde bağımsız bir dava olarak ileri sürülebilir. 2026 yılı itibarıyla, boşanma davalarındaki tazminat miktarları; yaşam standartlarındaki değişimler, enflasyon oranları ve tarafların “kusur” derecelerine göre çok daha titizlikle belirlenmektedir. Tazminata hak kazanmanın temel anahtarı, karşı tarafın kusurunu ispat etmek ve kendisinin “daha az kusurlu” veya “kusursuz” olduğunu mahkeme huzurunda kanıtlamaktır.

Boşanmada Maddi Tazminat ve Şartları (TMK 174/1)

Maddi tazminat, mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen “kusursuz veya daha az kusurlu” tarafın, kusurlu taraftan talep ettiği parasal karşılıktır. Boşanma ile birlikte taraflar arasındaki yardımlaşma yükümlülüğü sona erer ve taraflardan biri ekonomik olarak zor duruma düşebilir.

Maddi tazminata hükmedilebilmesi için şu şartların bir arada bulunması gerekir:

1. Talepte Bulunan Tarafın Kusursuz veya Daha Az Kusurlu Olması: Eğer davacı taraf, eşinden daha fazla kusurluysa (Örn: Sadakatsizlik yapan tarafın tazminat istemesi), maddi tazminat talebi reddedilir.
2. Davalı Tarafın Kusurlu Olması: Tazminat ödeyecek eşin evlilik birliğinin sarsılmasında bir kusurunun (şiddet, terk, hakaret vb.) bulunması şarttır.
3. Mevcut veya Beklenen Menfaatlerin Zedelenmesi: Eşin boşanma ile birlikte diğer eşin sosyal güvencesinden, miras hakkından veya onun sağladığı yaşam standardından mahrum kalacak olmasıdır.

2026 yılı yargı pratiklerinde, ev hanımı olan bir eşin boşanma sonrası mahrum kalacağı “gelecek desteği” veya çalışan bir eşin diğer eşin kariyeri için yaptığı fedakarlıklar maddi tazminat hesabında önemli birer kalem olarak dikkate alınmaktadır. Tazminat kural olarak “toptan” ödenir; ancak tarafların durumuna göre irat (aylık ödeme) şeklinde ödenmesine de karar verilebilir.

Boşanmada Manevi Tazminat ve Kişilik Haklarının İhlali

Manevi tazminat (TMK 174/2), boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden “kişilik hakları saldırıya uğrayan” tarafın, uğradığı ruhsal acıyı ve kederi hafifletmek amacıyla talep ettiği tazminattır. Manevi tazminat bir cezalandırma aracı değil, zedelenen onurun ve duygusal dengenin bir nebze olsun tamir edilmesidir.

Boşanmada manevi tazminatı gerektiren bazı tipik durumlar şunlardır:

• Fiziksel ve Psikolojik Şiddet: Dövme, hakaret, aşağılama veya sistematik baskı (mobbing).
• Sadakatsizlik (Zina): Eşin aldatılması, diğer eş için ağır bir manevi yıkım ve kişilik haklarına saldırı kabul edilir.
• Özel Hayatın İfşası: Eşin mahrem bilgilerinin paylaşılması veya haysiyetsiz yaşam sürme.
• Terk ve İlgisizlik: Eşini hastalıkta veya zor anında bırakmak.

2026 yılındaki mahkeme kararlarında, manevi tazminat miktarı belirlenirken “caydırıcılık” ilkesi de gözetilmektedir. Hakim, tarafların sosyal ve ekonomik durumunu, paranın alım gücünü ve saldırının ağırlığını dikkate alarak hakkaniyete uygun bir meblağ takdir eder. Karşı tarafın ekonomik gücü çok yüksekse, manevi tazminatın da buna paralel olarak “sembolik” kalmayacak şekilde belirlenmesi esastır.

Kusur Oranlarının Tazminata Etkisi

Boşanma davalarında tazminatın kaderini belirleyen en önemli unsur “Kusur Dağılımı”dır. Mahkeme, yargılama sonunda tarafları şu sıfatlarla tanımlar: Tam kusurlu, ağır kusurlu, eşit kusurlu veya az kusurlu.

• Eşit Kusur Halinde: Eğer mahkeme her iki eşin de evliliğin bitmesinde eşit derecede hatalı olduğuna karar verirse, taraflar birbirlerinden maddi ve manevi tazminat alamazlar.
• Daha Fazla Kusurlu Taraf: Kendi kusuru ağır olan eş, hiçbir şekilde tazminat talep edemez; ancak karşı tarafa tazminat ödemek zorunda kalabilir.
• Az Kusurlu Taraf: Kendisi de hatalı olsa bile, eğer karşı tarafın kusuru daha ağırsa (Örn: Eşinin şiddetine karşılık sadece hakaret etmişse), az kusurlu eş lehine uygun bir tazminata hükmedilir.

2026 yılındaki dijital delil (WhatsApp yazışmaları, ses kayıtları, sosyal medya paylaşımları) incelemeleri, kusur oranlarının tespitinde belirleyici rol oynamaktadır. Hukuka uygun elde edilen her türlü delil, kusur dengesini bir taraf lehine değiştirebilmektedir.

2026 Yılı Tazminat Miktarları ve Hesaplama Kriterleri

Tazminat miktarı hesaplanırken kullanılan sabit bir formül yoktur; ancak 2026 yılı yargı içtihatlarında şu kriterler “hesaplama cetveli” olarak kabul edilir:

1. Tarafların Gelir ve Malvarlığı: Tazminat ödeyecek kişinin ödeme gücü ile tazminat alacak kişinin yoksulluğa düşme riski.
2. Evlilik Süresi: 20 yıllık bir evlilik ile 1 yıllık bir evliliğin sona ermesi durumunda sarsılan menfaatler aynı değildir.
3. Tarafların Yaşları ve Yeniden Evlenme İhtimali: Genç bir eş ile yaşlı bir eşin boşanma sonrası ekonomik geleceği farklı değerlendirilir.
4. Enflasyon ve Satın Alma Gücü: 2026 yılındaki ekonomik koşullar gereği, geçmiş yıllardaki düşük meblağlar artık yerini daha gerçekçi ve hayatın olağan akışına uygun rakamlara bırakmıştır.

Maddi tazminat, davacının “boşanmasaydı sahip olacağı” konforu hedeflerken; manevi tazminat “yaşadığı travmanın” bedelini hedefler. Boşanma davasında talep edilen tazminat miktarı üzerinden harç ödenmez (boşanmanın eki olduğu için), ancak bağımsız bir dava olarak açılırsa nisbi harca tabi olur.

Zamanaşımı ve Dava Açma Süreleri

Boşanma davası içerisinde tazminat talep edilmemişse, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde ayrı bir dava ile tazminat istenebilir. Bu süre hak düşürücü süredir; yani 1 yıl geçtikten sonra açılan davalar mahkemece reddedilir. 2026 yılındaki güncel uygulama uyarınca, boşanma davası kesinleşmeden bu süre işlemeye başlamaz.

Ayrıca, yabancı mahkemelerden alınan boşanma kararlarının Türkiye’de tanınması ve tenfizi durumunda da bu 1 yıllık süre, tenfiz kararının kesinleşmesinden itibaren başlar. Tazminat alacaklarında faiz ise, boşanma davasının kesinleştiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Eğer boşanma davası sırasında tazminata hükmedilmişse, karar kesinleşince doğrudan icra takibi (İlamsız takip) başlatılarak tahsilat yoluna gidilebilir.

Sonuç olarak boşanmada maddi ve manevi tazminat, sadece bir para talebi değil, evlilik birliği boyunca verilen emeklerin ve maruz kalınan haksızlıkların hukuki bir bilançosudur. 2026 yılı hukuk normları altında hak kaybına uğramamak için, karşı tarafın kusurlu eylemlerinin (şahitler, belgeler ve dijital verilerle) güçlü bir şekilde ispatlanması gerekir.

 

Trafik kazası tazminatı, bir trafik kazası sonucunda bedensel zarara (yaralanma, sakatlık, ölüm) uğrayan veya mal varlığı (araç hasarı, değer kaybı) eksilen kişilerin, bu zararlarını kusurlu taraftan veya ilgili sigorta şirketinden talep etme hakkıdır. 2026 yılı itibarıyla Türkiye’de trafik kazalarından doğan tazminat uyuşmazlıklarının büyük bir çoğunluğu, genel mahkemeler yerine çok daha hızlı ve teknik bir merci olan Sigorta Tahkim Komisyonu aracılığıyla çözümlenmektedir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde şekillenen bu süreç, mağdurların yıllarca süren dava süreçlerini beklemeden, uzman hakemler marifetiyle haklarına kavuşmalarını sağlar.

Trafik Kazasında Talep Edilebilecek Tazminat Kalemleri

Trafik kazası sonrası mağdurların ve yakınlarının talep edebileceği tazminatlar, zararın türüne göre iki ana başlıkta toplanır. 2026 yılı güncel yargı pratiklerinde bu kalemler aktüeryal hesaplamalarla kuruşu kuruşuna belirlenmektedir:

• Bedensel Zararlar (Sakatlık/Ölüm):
  • Sürekli İş Göremezlik Tazminatı: Kişinin kalıcı bir maluliyeti varsa, ömür boyu mahrum kalacağı gelirin hesaplanmasıdır.
  • Geçici İş Göremezlik: İyileşme süresince çalışılamayan günlerin kazanç kaybı.
  • Destekten Yoksun Kalma: Ölüm durumunda geride kalanların (eş, çocuk, anne-baba) vefat edenin desteğinden mahrum kalması.
• Maddi Zararlar (Araç):
  • Araç Değer Kaybı: Kazadan sonra onarılan aracın piyasa değerinde oluşan düşüş.
  • Hasar Bedeli: Aracın onarım masrafları.
  • İkame Araç Bedeli: Aracın onarımda kaldığı süre boyunca yapılan ulaşım masrafları.

Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvuru Şartları

Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta şirketi ile sigortalı veya zarar gören arasındaki uyuşmazlıkları çözen yasal bir organdır. Komisyona başvurabilmek için 2026 yılı mevzuatına göre şu şartların yerine getirilmesi zorunludur:

1. Sigorta Şirketine Yazılı Başvuru: Doğrudan Tahkim’e gidilemez. Önce ilgili sigorta şirketine (ZMSS veya Kasko) yazılı başvuru yapılmalı ve şirketin 15 gün içinde cevap vermesi beklenmelidir.
2. Kısmi Red veya Cevapsızlık: Şirket talebi reddederse, eksik ödeme yaparsa veya 15 gün içinde cevap vermezse Tahkim yolu açılır.
3. Dava Açılmamış Olması: Aynı uyuşmazlık hakkında daha önce mahkemede dava açılmamış olması gerekir.
4. Uyuşmazlık Tutarı: Başvuru konusu zararın ekonomik olarak belirlenebilir olması şarttır.

2026 yılındaki dijital dönüşümle birlikte, Sigorta Tahkim başvuruları tamamen online (e-devlet entegreli) olarak yapılabilmektedir. Başvuru sırasında kaza tespit tutanağı, sağlık kurulu raporu (maluliyet varsa), hasar ekspertiz raporu ve maaş bordrosu gibi belgelerin sisteme yüklenmesi gerekmektedir.

Tahkim Süreci ve Karar Süreleri

Sigorta Tahkim Komisyonu’nun en büyük avantajı hızıdır. Genel mahkemelerde (Asliye Ticaret) 2-4 yıl süren tazminat davaları, Tahkim’de ortalama 4 ile 8 ay içinde kesin karara bağlanır.

Süreç şu şekilde işler:

• Hakem Atanması: Başvuru kabul edildikten sonra uyuşmazlığın türüne göre uzman bir sigorta hakemi atanır.
• Bilirkişi İncelemesi: Hakem, maluliyet oranının teyidi veya kusur durumunun tespiti için dosyayı bilirkişiye gönderir. 2026 yılı hesaplamalarında “progresif rant” yöntemi kullanılarak enflasyon karşısında ezilmeyen tazminat tutarları belirlenir.
• Karar ve İlam: Hakemin verdiği karar, mahkeme ilamı hükmündedir ve doğrudan icraya konulabilir.

5.000 TL’nin altındaki kararlar kesindir. 5.000 TL ile belirli bir tutar (2026 yılı güncel sınırı yaklaşık 238.000 TL) arasındaki kararlara karşı Komisyon bünyesindeki “İtiraz Hakem Heyeti”ne gidilebilir. Bu tutarın üzerindeki kararlar için ise Yargıtay yolu açıktır.

Araç Değer Kaybı ve 2026 Yılı Hesaplama Kriterleri

Araç değer kaybı, kazasız bir aracın kaza sonrası onarılması durumunda, ikinci el piyasasında oluşan fiyat farkıdır. 2026 yılındaki hesaplamalarda; aracın kilometresi, markası, modeli, hasarın büyüklüğü ve daha önce başka bir hasarının olup olmadığına bakılır.

Özellikle “mini onarım” kapsamındaki plastik tampon değişimleri veya basit cam kırılmaları değer kaybı kapsamında değerlendirilmeyebilir. Ancak aracın şasisi, podyesi veya direkleri gibi önemli parçalarında işlem yapılmışsa, Sigorta Tahkim yoluyla çok ciddi değer kaybı tazminatları alınabilmektedir. Başvuru süresi, kaza tarihinden itibaren 2 yıldır.

Kusur Oranının Tazminata Etkisi

Tazminat miktarını belirleyen en temel unsur “kusur” dağılımıdır. Türkiye’de trafik kazalarında kusur oranları %0, %25, %50, %75 ve %100 olarak belirlenir. 2026 yılı yargı içtihatlarına göre, mağdurun tazminatı belirlenirken kendi kusuru oranında indirim yapılır.

Örneğin, 1.000.000 TL tazminat hak eden bir kişi kazada %25 kusurlu ise, sigorta şirketinden alacağı net rakam 750.000 TL olacaktır. Eğer karşı taraf %100 kusurlu ise tazminatın tamamı ödenir. Alkol kullanımı, ehliyetsiz araç kullanma veya kırmızı ışık ihlali gibi durumlarda sigorta şirketleri ödediği tazminatı kendi sürücüsüne rücu edebilir (geri isteyebilir).

Manevi Tazminat Tahkim’de İstenebilir mi?

En çok sorulan sorulardan biri manevi tazminatın Sigorta Tahkim Komisyonu’ndan talep edilip edilemeyeceğidir. 2026 yılı itibarıyla, standart Trafik Sigortası (ZMSS) poliçeleri manevi tazminatı kapsamaz. Bu nedenle, sadece trafik sigortasına dayanarak Tahkim’de manevi tazminat istenemez.

Ancak; eğer aracın Kasko poliçesinde veya İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) sigortasında “manevi tazminat teminatı” varsa, bu durumda Sigorta Tahkim Komisyonu üzerinden manevi tazminat talebinde bulunulabilir. Aksi takdirde, manevi tazminat için genel mahkemelerde (Asliye Hukuk) sürücüye ve araç sahibine karşı dava açılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, trafik kazası sonrası hak kaybına uğramamak için 2 yıllık zamanaşımı süresine dikkat edilmeli ve sigorta şirketinin sunduğu “yetersiz” ödeme teklifleri hemen kabul edilmemelidir. Sigorta Tahkim Komisyonu, mağdurlar için adalete erişimin en hızlı ve teknik yoludur.

 

Noterlerin hukuki sorumluluğu, hukuk sistemimizde güven ve kamu itimadı esasına dayanan en katı sorumluluk türlerinden biridir. Noterler, devlet adına kamusal bir görev ifa ederken işlemlerin hukuka uygunluğunu, tarafların kimliklerini ve iradelerinin gerçekliğini tespit etmekle yükümlüdürler. Bu güven telkin edici makamın yaptığı bir hata, ihmal veya usulsüzlük, kişilerin mal varlığında ciddi zararlara yol açabilmektedir. 1512 sayılı Noterlik Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde şekillenen “Noterlerin Sorumluluğu”, 2026 yılı itibarıyla dijital noterlik işlemlerinin artması ve sahtecilik yöntemlerinin karmaşıklaşmasıyla birlikte yargının en hassas konularından biri haline gelmiştir. Noterin yaptığı işlemden dolayı zarar gören kişiler, bu zararın tazmini için devletin ve noterin ortak sorumluluğuna dayanarak tazminat davası açma hakkına sahiptirler.

Noterlerin Kusursuz Sorumluluk Esası

Hukukumuzda noterlerin sorumluluğu, genel tazminat hukukundaki “kusur” prensibinden ayrılır ve “kusursuz sorumluluk” (tehlike sorumluluğu benzeri bir ağırlaştırılmış sorumluluk) esasına dayanır. Noterlik Kanunu’nun 162. maddesi uyarınca; “Noterler, yaptıkları işlerden dolayı zarar görmüş olanlara karşı sorumludurlar.” Bu madde, noterin işlemi yaparken bizzat hatalı olmasa bile, işlemin sakatlığından doğan zarardan sorumlu tutulacağını öngörmektedir. 2026 yılı yargı pratiklerinde bu durum, noterin her türlü dikkat ve özeni göstermiş olsa dahi, işlemin sahte bir belgeye dayanması veya kimlik tespitinde yanılma olması halinde tazminat ödemekle yükümlü olduğu şeklinde yorumlanmaktadır.

Noterin sorumluluğunun bu denli ağır olmasının sebebi, noterlik makamına duyulan “kamu itimadı”dır. Vatandaş, noter huzurunda yapılan bir işlemin mutlak suretle doğru ve güvenilir olduğuna inanarak hareket eder. Eğer bir taşınmaz satışı vaadi veya araç satış işlemi sahte kimlikle yapılmışsa, burada noterin “kandırılmış olması” onu sorumluluktan kurtarmaz. Ancak, zararın meydana gelmesinde mağdurun kendi ağır kusuru veya üçüncü bir kişinin tamamen öngörülemez müdahalesi varsa, noter sorumluluktan kısmen veya tamamen kurtulabilir.

Tazminat Davasının Şartları ve Zararın Tespiti

Noter aleyhine açılacak bir tazminat davasının kabul edilebilmesi için belirli yasal şartların oluşması gerekir. 2026 yılındaki güncel aktüeryal ve hukuki kriterler ışığında bu şartlar şunlardır:

1. Noterlik İşleminin Varlığı: Zararın, noterin bizzat yaptığı veya yapması gerekirken yapmadığı bir işlemden kaynaklanması (Örn: Vekaletname düzenlenmesi, imza tasdiki).
2. Hukuka Aykırılık: İşlemin kanuna, usule veya gerçeğe aykırı olması.
3. Maddi veya Manevi Zarar: Kişinin mal varlığında somut bir azalma meydana gelmesi (Örn: Sahte vekaletname ile aracın satılması sonucu aracın bedeli kadar zarar).
4. Uygun İlliyet Bağı: Zararın doğrudan noterin hatalı işleminden doğmuş olması.

2026 yılındaki hesaplamalarda, kişinin sadece doğrudan uğradığı zarar değil, aynı zamanda o işlem nedeniyle mahrum kaldığı kâr (yoksun kalınan kâr) ve işlem masrafları da maddi tazminat kapsamına alınmaktadır. Örneğin, hatalı bir işlem nedeniyle bir gayrimenkul yatırımından mahrum kalan kişi, o gayrimenkulün kaza tarihindeki güncel piyasa değerini talep edebilmektedir.

Devletin İkincil Sorumluluğu ve Müteselsil Borçluluk

Noterlik Kanunu’na göre, noterin verdiği zararlardan dolayı devlet de sorumludur. Bu, vatandaşın zararının karşılanmasını garanti altına alan bir “kamu hukuku” güvencesidir. Mağdur, tazminat davasını doğrudan notere açabileceği gibi, Adalet Bakanlığı’na karşı (devlete) da açabilir. Genellikle uygulamada hem noter hem de devlet “müteselsil sorumlu” olarak davalı gösterilir.

Devlet, ödediği tazminatı daha sonra hatalı işlemi yapan notere rücu eder (ondan geri ister). 2026 yılındaki düzenlemelerle, noterlerin yaptıkları işlemler için “mesleki sorumluluk sigortası” yaptırmaları teşvik edilmekte, böylece devasa tazminat miktarları karşısında noterlerin kişisel iflaslarının önüne geçilmektedir. Ancak sigorta limitini aşan kısımlardan noter şahsen, tüm mal varlığıyla sorumludur.

Sahtecilik ve Kimlik Tespiti Hataları

Noterlerin en çok tazminat ödemek zorunda kaldığı durumlar, sahte kimlik veya sahte vekaletnamelerle yapılan işlemlerdir. 2026 yılında noterlik sisteminin MERNİS ve Emniyet Genel Müdürlüğü sistemleriyle entegrasyonu artmış olsa da, profesyonel sahtecilik yöntemleri hala risk teşkil etmektedir. Noterin, kimlik üzerindeki fotoğraf ile karşısındaki kişiyi çıplak gözle kıyaslaması, soğuk damgayı kontrol etmesi ve kişinin ayırt etme gücünü tartması hukuki bir zorunluluktur.

Yargıtay’ın 2026 yılına ışık tutan kararlarında; “Kimlik belgesindeki fotoğrafın çok eski olması”, “İmzanın bariz şekilde farklı olması” veya “Vekaletnamedeki yetkilerin olağan dışı genişlikte olması” durumlarında noterin “şüphe üzerine araştırma” yükümlülüğünün arttığı vurgulanmaktadır. Eğer noter, en ufak bir şüphe durumunda işlemi durdurmamışsa, kusursuz sorumluluğun yanı sıra “hizmet kusuru” nedeniyle de sorumlu tutulmaktadır.

2026 Yılı Zamanaşımı Süreleri ve Görevli Mahkeme

Noterlerin hukuki sorumluluğuna dayanan davalarda zamanaşımı süreleri Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümlerine göre belirlenir:

• Öğrenme Tarihinden İtibaren: Zararın ve tazminat yükümlüsünün (noterin) öğrenildiği tarihten başlayarak 2 yıl.
• Olay Tarihinden İtibaren: İşlemin yapıldığı tarihten başlayarak her halükarda 10 yıl.

Görevli mahkeme ise davanın niteliğine göre değişir. Noter aleyhine açılacak kişisel tazminat davalarında Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir. Eğer dava devletin (Adalet Bakanlığı) sorumluluğuna dayalı olarak açılıyorsa, bu bir tam yargı davası niteliğinde olup İdare Mahkemeleri yetkili olabilmektedir. Ancak uygulamada adli yargı, noterlerin “haksız fiil” sorumluluğu nedeniyle daha sık başvurulan bir yoldur.

Manevi Tazminat ve İtibar Zararı

Noterlik işlemlerindeki hatalar bazen sadece maddi kayıp yaratmaz; kişinin ticari itibarını zedeler veya ailevi uyuşmazlıklara yol açar. Örneğin, asılsız bir ihtarname veya yanlış düzenlenen bir vasiyetname kişinin ruhsal dengesini bozabilir. 2026 yılı hukuk normları, bu tür durumlarda noterlerin “kamu görevinin ağırlığına” uygun davranmamaları nedeniyle manevi tazminat ödemelerine de hükmetmektedir. Manevi tazminat miktarı belirlenirken, işlemin hukuki güvenliği ne derece sarstığı ve mağdurun yaşadığı travmanın derinliği esas alınmaktadır.

Sonuç olarak, noterlerin hukuki sorumluluğu, vatandaşın hukuk sistemine olan güvenini koruyan bir emniyet sibobudur. Noterlik makamında yapılan her işlemin doğruluğu devlet garantisi altındadır. Bu garantinin ihlali durumunda, 2026 yılı modern yargı pratikleri mağdurun zararının kuruşu kuruşuna tazmin edilmesini, “kusursuz sorumluluk” ilkesiyle güvence altına almaktadır.

 

Hakaret nedeniyle manevi tazminat davası, bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına yönelik saldırı niteliğindeki söz, yazı veya eylemler sonucunda uğradığı ruhsal yıkımın telafi edilmesi amacıyla açılan bir hukuk davasıdır. Türk hukuk sisteminde kişilik hakları, Anayasa ve Türk Medeni Kanunu ile koruma altına alınmış en temel değerler arasındadır. Bir bireyin toplumsal itibarını zedeleyen her türlü hukuka aykırı saldırı, failin sadece cezai değil, aynı zamanda ciddi bir hukuki sorumluluk altına girmesine neden olur. 2026 yılı itibarıyla, sosyal medya platformlarının ve dijital iletişim kanallarının yaygınlaşması, bu davaların mahiyetini değiştirmiş; “dijital itibar” kavramı tazminat hukukunun merkezine yerleşmiştir.

Hakaret Tazminatının Temel Şartları ve Kişilik Hakları

Hakaret nedeniyle tazminat davası açılabilmesi için öncelikle Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 58. maddesinde belirtilen şartların oluşması gerekir. Kanun koyucu, kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören kişinin, uğradığı manevi zarara karşılık uygun bir miktar paranın ödenmesini isteyebileceğini hükme bağlamıştır. Bu davanın kabul edilebilmesi için şu unsurların bir arada bulunması mahkemece incelenir:

1. Hukuka Aykırı Bir Saldırı: Mağdurun şeref ve haysiyetini hedef alan, onu toplum önünde küçük düşüren veya aşağılayan bir fiilin varlığı.
2. Kusur: Failin, mağdurun kişilik haklarına saldırıda bulunma kastıyla veya gerekli özeni göstermeyerek (ihmal) hareket etmesi.
3. Manevi Zarar: Saldırı neticesinde mağdurun duyduğu derin üzüntü, elem, keder ve psikolojik yıpranma.
4. Nedensellik Bağı: Yaşanan manevi yıkımın doğrudan söz konusu hakaret eyleminden kaynaklanması.

2026 yılı yargı pratiklerinde, hakaretin ille de doğrudan bir küfür içermesi gerekmez; kişinin fiziksel engelleriyle alay edilmesi, özel hayatına dair asılsız yakıştırmalar yapılması veya mesleki onuruna gölge düşürecek ithamlarda bulunulması da manevi tazminat gerekçesidir.

Sosyal Medya ve Dijital Mecralarda Hakaretin Etkisi

Sosyal medya (X, Instagram, WhatsApp, TikTok vb.) üzerinden işlenen hakaret suçları, 2026 yılında bu davaların %80’inden fazlasını oluşturmaktadır. Dijital ortamda yapılan bir hakaret, geleneksel sözlü hakaretten farklı olarak “kalıcılık” ve “hızlı yayılma” özelliğine sahiptir. Bir kişinin profiline veya bir paylaşımın altına yapılan hakaretin binlerce kişi tarafından görülmesi (aleniyet), mağdurun uğradığı manevi zararı katlayarak artırmaktadır.

Bu tür davalarda en önemli aşama delillerin hukuka uygun şekilde tespit edilmesidir. Failin paylaşımı silme veya hesabını kapatma ihtimaline karşı; ekran görüntüleri, içeriklerin URL adresleri ve özellikle “e-tespit” yöntemleri ile delillerin karartılması önlenmelidir. 2026 yılı siber suç birimleri, anonim veya sahte (fake) hesapların arkasındaki gerçek kimliklere ulaşmak konusunda gelişmiş IP takip sistemlerini kullanmaktadır. Ancak unutulmamalıdır ki, kapalı gruplarda (Örn: aile veya arkadaş WhatsApp grupları) yapılan hakaretlerde de en az üç kişinin bulunması durumunda “aleniyet” oluşmasa dahi suç ve tazminat sorumluluğu doğabilmektedir.

Tazminat Miktarının Belirlenmesinde 2026 Kriterleri

Manevi tazminat bir zenginleşme aracı değildir ancak 2026 yılı hukuk doktrininde “cezalandırıcı tazminat” eğiliminin güçlendiği görülmektedir. Hakim, hükmedilecek rakamı belirlerken her somut olayın özelliğini ayrı ayrı değerlendirir. Miktar belirlenirken şu kriterler teraziye konur:

• Hakaretin Ağırlığı: Kullanılan kelimelerin şiddeti ve mağdurun toplumdaki konumu.
• Failin Kusur Derecesi: Hakaretin planlı mı yoksa bir anlık öfkeyle mi yapıldığı.
• Tarafların Sosyal ve Ekonomik Durumu: Failin ödeme gücü ile mağdurun sarsılan itibarının ekonomik dengesi.
• Hakaretin Ulaştığı Kitle: Paylaşımın kaç beğeni aldığı, kaç kez paylaşıldığı veya kaç yorum yapıldığı.
• Haksız Tahrik: Eğer mağdur faili kışkırtmışsa veya karşılıklı bir atışma varsa, tazminat miktarında ciddi indirimler yapılabilir.

2026 yılındaki ekonomik koşullar ve paranın alım gücü göz önüne alındığında, mahkemelerin artık “sembolik” rakamlardan kaçındığı ve mağduru tatmin edecek, faili ise bir daha bu eylemi yapmaktan alıkoyacak (caydırıcılık) meblağlara hükmettiği gözlemlenmektedir.

Ceza Davası ile Hukuk Davası Arasındaki İlişki

Hakaret eylemi aynı zamanda Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesi uyarınca bir suçtur. Mağdur genellikle süreci ceza davası ile başlatır. Ceza mahkemesinin verdiği mahkumiyet kararı, hukuk mahkemesi (tazminat davası) için “kesin delil” niteliği taşır. Yani ceza davasında suçlu bulunan bir kişinin, tazminat davasında “ben hakaret etmedim” deme şansı kalmaz.

Bununla birlikte, 2026 yılı yargı reformları kapsamında hakaret suçları “uzlaştırma” kapsamındadır. Uzlaştırma aşamasında mağdur, failden belirli bir manevi tazminat ödemesini talep ederek dosyayı kapatabilir. Eğer uzlaşma sağlanamazsa, ceza davasının kesinleşmesi beklenmeden de hukuk mahkemesinde tazminat davası açılabilir. Hukuk hakimi, ceza mahkemesinin belirlediği kusur oranlarıyla bağlı olsa da, tazminatın miktarını takdir etmekte tamamen özgürdür.

Eleştiri ve İfade Özgürlüğü Sınırı

Manevi tazminat davalarının en ince noktası, “hakaret” ile “ağır eleştiri” arasındaki sınırı belirlemektir. 2026 yılı Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) içtihatları, özellikle siyasetçilerin, sanatçıların ve kamuya mal olmuş kişilerin kendilerine yönelik sert eleştirilere daha fazla tahammül göstermesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Bir ifadenin tazminat gerektirmemesi için “görünürdeki gerçekliğe” dayanması, güncel olması ve kamu yararı taşıması gerekir. Ancak eleştiri sınırları aşılıp; kişinin fiziksel özelliklerine saldırılıyor, onuruna küfrediliyor veya haysiyeti sistematik olarak hedef alınıyorsa, “ifade özgürlüğü” kalkanı ortadan kalkar. Mahkemeler, ifadenin sadece kelime anlamına değil, söylendiği bağlama (kontekst) ve tarafların geçmiş ilişkilerine de bakarak karar vermektedir.

2026 Yılı Zamanaşımı ve Görevli Mahkeme

Hakaret nedeniyle açılacak manevi tazminat davalarında görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi‘dir. Davanın açılacağı yer ise ya davalının yerleşim yeri ya da hakaret eyleminin gerçekleştiği (veya sonuçlarının doğduğu) yer mahkemesidir. Zamanaşımı süreleri konusunda ise 2026 yılı itibarıyla şu kurallar geçerlidir:

• Kısa Süre: Mağdurun hakareti ve faili öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl.
• Uzun Süre: Hakaret eyleminin işlendiği tarihten itibaren her halükarda 10 yıl.
• Ceza Zamanaşımı: Eğer olay bir suç teşkil ediyorsa ve ceza kanunundaki zamanaşımı süresi daha uzunsa (hakaret suçu için genellikle 8 yıl), tazminat davası da bu uzun süre içinde açılabilir.

Sonuç olarak, hakaret nedeniyle manevi tazminat davası, bireyin sarsılan onurunu hukuki yollarla ayağa kaldırma mücadelesidir. Sosyal medyanın denetimsiz ortamında maruz kalınan saldırılar, modern hukuk mekanizmaları sayesinde artık karşılıksız kalmamaktadır. Önemli olan, delillerin vaktinde toplanması ve kişilik haklarının ihlal edildiğinin mahkeme huzurunda somut verilerle ortaya konulmasıdır.

 

Hukuk sistemimizde destekten yoksun kalma tazminatı, bir kimsenin ölümü neticesinde onun maddi desteğinden mahrum kalan kişilerin uğradığı ekonomik zararın telafisini amaçlayan özel bir tazminat türüdür. Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 53. maddesinde düzenlenen bu hak, sanılanın aksine sadece yasal mirasçılara (resmi nikahlı eş ve çocuklara) tanınmış bir hak değildir. Tazminat hukukunun temel prensibi olan “gerçek zararın giderilmesi” ilkesi gereği, ölen kişiyle arasında resmi bir bağ olmasa dahi, ondan fiilen destek alan kişilerin de bu davayı açma hakkı mevcuttur. Bu bağlamda, kamuoyunda “imam nikahlı eş”, “hayat arkadaşı” veya “nikahsız birliktelik” olarak adlandırılan durumlarda, sağ kalan eşin destekten yoksun kalma tazminatı talep etme hakkı, 2026 yılı yargı pratiklerinde ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında güçlü bir şekilde kabul görmektedir.

Fiili Desteklik Kavramı ve İktisadi Bütünlük

Destekten yoksun kalma tazminatının doğabilmesi için “desteklik” ilişkisinin varlığı şarttır. Hukukumuzda desteklik ikiye ayrılır: Kanuni desteklik ve fiili desteklik. Resmi nikahlı eşler arasında kanuni bir desteklik karinesi varken, imam nikahlı eşler arasında “fiili desteklik” ilişkisinin ispat edilmesi gerekir. Fiili desteklik, ölen kişinin sağlığında hiçbir yasal zorunluluğu olmamasına rağmen, bir kimseye düzenli, sürekli ve etkili bir şekilde maddi yardımda bulunması veya onun geçimini kısmen ya da tamamen sağlamasıdır.

İmam nikahlı eşin bu tazminata hak kazanabilmesi için, ölen kişiyle sadece duygusal bir bağ kurmuş olması yeterli değildir. Aralarında iktisadi bir birlikteliğin, aynı evi paylaşmanın ve düzenli bir hayat kurmuş olmanın varlığı aranır. 2026 yılı mahkeme kararlarında, tarafların uzun süredir aynı adreste ikamet etmeleri, ortak fatura ödemeleri, varsa çocuklarının olması veya çevrelerinde “karı-koca” olarak tanınmaları, fiili destekliğin en güçlü kanıtları olarak kabul edilmektedir. Yargıtay, bu durumu “bakım ihtiyacı” ve “bakma gücü” kavramları üzerinden değerlendirerek, resmi nikahın yokluğunu tazminatın reddi için tek başına bir sebep saymamaktadır.

İspat Yükü ve Delillerin Niteliği

Resmi nikahı bulunmayan eş için en kritik aşama, destek ilişkisini mahkeme huzurunda ispat etmektir. İspat yükü, tazminat talep eden sağ kalan eşin üzerindedir. 2026 yılındaki dijitalleşmiş yargı sürecinde, bu ispat sadece tanık beyanlarıyla değil, somut verilerle de desteklenmelidir.

• Nüfus ve Adres Kayıtları: Tarafların aynı adreste kayıtlı olmaları veya muhtarlık kayıtlarında birlikte yaşadıklarının görünmesi.
• Sosyal Güvenlik ve Banka Kayıtları: Ölen kişinin sağlığında eşine yaptığı düzenli havaleler, eşinin kredi kartı borçlarını ödemesi veya onu özel sağlık sigortasına dahil etmesi gibi finansal hareketler.
• Sosyal Çevre ve Tanık Beyanları: Komşuların, akrabaların veya ortak arkadaşların, tarafların istikrarlı bir aile hayatı sürdürdüğüne dair tutarlı ifadeleri.
• Ortak Çocuklar: Eğer birliktelikten doğan çocuklar varsa ve bu çocuklar baba tarafından tanınmışsa, bu durum aile birliğinin ve destek ilişkisinin en somut ispatı kabul edilir.

Mahkeme, toplanan bu deliller ışığında “eğer ölüm olayı gerçekleşmeseydi, bu destek devam edecek miydi?” sorusuna yanıt arar. Eğer yanıt “evet” ise, imam nikahlı eşin de resmi nikahlı bir eş gibi destekten yoksun kalma tazminatı hesaplamasına dahil edilmesi gerekir.

2026 Yılı Aktüeryal Hesaplama ve Paylaştırma İlkeleri

Destekten yoksun kalma tazminatı miktarının belirlenmesi, karmaşık matematiksel hesaplamaları içeren aktüerya uzmanlığı gerektirir. İmam nikahlı eşin davasında da hesaplama yöntemleri genel ilkelerle paraleldir ancak paylaştırma oranlarında bazı hassasiyetler mevcuttur.

Hesaplamada kullanılan temel parametreler şunlardır:

1. Ölenin Geliri: Vefat edenin kaza tarihindeki gerçek geliri esas alınır.
2. Muhtemel Bakiye Ömür: Tarafların ne kadar süre daha destek ilişkisi içinde kalacakları (yaşam tablolarına göre) belirlenir.
3. Destek Payları: Gelirin ne kadarının sağ kalan eşe ayrılacağı “paylaştırma” yöntemiyle saptanır.

Eğer ölen kişinin aynı zamanda resmi nikahlı bir eşi daha varsa (örneğin boşanma davası sürüyorsa veya kağıt üzerinde evli kalmışsa), tazminatın nasıl paylaştırılacağı büyük bir ihtilaf konusudur. 2026 yılı güncel içtihatları, “gerçek destekliğe” öncelik vermektedir. Yani, ölen kişi fiilen kiminle yaşıyor ve kime bakıyorsa, aslan payı o kişiye verilir. Ancak yasal eşin de nafaka veya gelecek beklentisi hakları saklı tutulabilir. İmam nikahlı eş için hesaplanan tazminat, sanki resmi nikahlıymış gibi “eş payı” üzerinden hesaplanır.

Manevi Tazminat Hakkı ve Yargısal Yaklaşım

İmam nikahlı eş, sadece maddi (destekten yoksun kalma) tazminat değil, aynı zamanda uğradığı derin acı ve keder nedeniyle “manevi tazminat” da talep edebilir. Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi, ağır bedensel zarar veya ölüm halinde “zarar görenin yakınlarına” manevi tazminat verilmesini öngörür. Kanunda geçen “yakın” ifadesi, sadece kan bağı veya resmi bağı olanları değil, ölenle arasında sevgi ve bağlılık ilişkisi olan kişileri de kapsar.

2026 yılı yargılamalarında hakimler, imam nikahlı eşlerin yaşadığı travmayı, toplumdaki konumlarını ve birlikteliğin süresini dikkate alarak manevi tazminat miktarlarını takdir etmektedir. Eğer taraflar on yıllarca aynı yastığa baş koymuşlarsa, manevi tazminat miktarının resmi nikahlı eşlerden aşağı kalır bir yanı olmamaktadır. Ancak burada “dürüstlük kuralı” ve “kamu düzeni” çerçevesinde, toplumsal ahlaka aykırı ve geçici ilişkiler koruma altına alınmamaktadır.

Zamanaşımı ve Dava Açma Süreci

İmam nikahlı eşin tazminat davası açarken dikkat etmesi gereken en önemli husus zamanaşımı süreleridir. Trafik kazası, iş kazası veya bir haksız fiil sonucu gerçekleşen ölümlerde süreler 2026 yılı itibarıyla şu şekildedir:

• Haksız Fiil Genel Süresi: Zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren 2 yıl ve her halükarda 10 yıl.
• Ceza Zamanaşımı: Eğer ölüm olayı bir suç teşkil ediyorsa (Taksirle Öldürme gibi), daha uzun olan ceza zamanaşımı süreleri uygulanır ki bu süre genellikle 15 yıla kadar çıkabilmektedir.

Dava açılmadan önce, olay bir trafik kazası ise ilgili sigorta şirketine başvuru yapılması zorunludur. Sigorta şirketleri genellikle “resmi nikah yok” diyerek talebi reddetse de, bu ret cevabı üzerine açılan davalar genellikle mağdur lehine sonuçlanmaktadır.

Sonuç olarak, 2026 yılı modern hukuk anlayışı, şekli eksikliklerin (nikah akdi gibi) maddi adaletin önüne geçmesine izin vermemektedir. İmam nikahlı eş, kaybettiği desteğin bedelini devletin yargı organları önünde arayabilir. Bu süreçte önemli olan, birlikteliğin ciddiyetini, sürekliliğini ve ekonomik bütünlüğünü somut delillerle ortaya koymaktır. Hukuk, kağıt üzerindeki imzalardan ziyade, hayatın içindeki gerçek bağları ve bu bağların kopmasıyla oluşan yıkımı esas almaktadır.

 

Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı bir eylemle başka bir kimseye zarar vermesidir. Türk hukuk sisteminde haksız fiilden kaynaklı tazminat davaları, bozulan ekonomik ve manevi dengenin yeniden tesisi için en sık başvurulan hukuki yoldur. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 49. maddesi ile başlayan bu süreç, bireylerin birbirlerine karşı olan genel davranış yükümlülüklerini ihlal etmelerinin yaptırımıdır. 2026 yılı itibarıyla, sadece fiziksel saldırılar veya kazalar değil; dijital ortamdaki hak ihlalleri, çevre kirliliği ve yapay zeka hataları da haksız fiil sorumluluğu kapsamında değerlendirilmektedir.

Haksız Fiil Sorumluluğunun Dört Temel Unsuru

Bir eylemin haksız fiil olarak nitelendirilip tazminata konu edilebilmesi için şu dört unsurun aynı anda gerçekleşmesi gerekir. Bu unsurlardan birinin eksikliği, davanın reddine neden olur:

1. Hukuka Aykırı Fiil: Kanunun yasakladığı veya yapılması gereken bir görevin ihmal edildiği bir eylemdir. (Örn: Birinin eşyasına zarar vermek veya hakaret etmek).
2. Kusur: Failin eylemi bilerek ve isteyerek (kast) veya gereken özeni göstermeyerek (ihmal) gerçekleştirmesidir. 2026 yılı hukukunda, bazı durumlarda kusur aranmayan “Kusursuz Sorumluluk” halleri de mevcuttur.
3. Zarar: Kişinin mal varlığında (maddi) veya ruhsal dünyasında (manevi) ölçülebilir bir eksilme meydana gelmesidir.
4. İlliyet Bağı (Nedensellik): Meydana gelen zarar ile yapılan haksız fiil arasında doğrudan ve mantıklı bir sebep-sonuç ilişkisi olmalıdır.

Maddi ve Manevi Tazminat Taleplerinin Niteliği

Haksız fiil davasında davacı, uğradığı zararın niteliğine göre iki tür tazminat talep edebilir:

• Maddi Tazminat: Fiil nedeniyle oluşan doğrudan ekonomik kayıplardır. Eşyanın tamir bedeli, hastane masrafları, iş göremezlik nedeniyle kaybedilen kazançlar ve destekten yoksun kalma bu kapsama girer. 2026 yılı hesaplamalarında, gelecekteki olası gelir artışları da aktüer uzmanlarınca hesaba katılmaktadır.
• Manevi Tazminat: Yaşanan olay neticesinde duyulan acı, elem ve kederin karşılığıdır. Hakim, tazminat miktarını belirlerken tarafların ekonomik durumunu, kusur oranlarını ve paranın 2026 yılındaki alım gücünü gözeterek hakkaniyete uygun bir bedel takdir eder.

Kusursuz Sorumluluk Halleri ve Özel Durumlar

Genel kural “kusur” olsa da, bazı durumlarda failin hiçbir kusuru olmasa bile tazminat ödemesi gerekebilir. 2026 yılı yargı paketlerinde bu sorumluluk türlerinin denetimi artırılmıştır:

• Adam Çalıştıranın Sorumluluğu: Bir işletme sahibinin, çalışanının işini yaparken üçüncü kişilere verdiği zarardan sorumlu olması.
• Hayvan İdare Edenin Sorumluluğu: Hayvanın verdiği zarardan sahibinin sorumlu tutulması.
• Yapı Maliki Sorumluluğu: Bir binanın veya inşaatın eksikliğinden dolayı yoldan geçen birinin zarar görmesi.
• Tehlike Sorumluluğu: Özellikle yüksek riskli işletmelerin (Örn: Enerji santralleri, kimyasal tesisler) faaliyetleri nedeniyle oluşan zararlarda kusura bakılmaksızın tazminat ödenmesi.

2026 Yılı Zamanaşımı Süreleri ve Görevli Mahkeme

Haksız fiil davalarında zamanaşımı süreleri hayati önem taşır. Sürelerin kaçırılması durumunda haklı olsanız dahi davanız usulden reddedilir:

1. Kısa Zamanaşımı: Zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl.
2. Uzun Zamanaşımı: Fiilin işlendiği tarihten başlayarak her halükarda 10 yıl.
3. Ceza Zamanaşımı: Eğer haksız fiil aynı zamanda bir suç teşkil ediyorsa (Örn: Taksirle öldürme veya nitelikli dolandırıcılık), ceza kanunundaki daha uzun zamanaşımı süreleri uygulanır.

Haksız fiilden kaynaklı tazminat davalarında görevli mahkeme kural olarak Asliye Hukuk Mahkemesi‘dir. Ancak, haksız fiil bir ticari işten veya tüketici işleminden kaynaklanıyorsa sırasıyla Asliye Ticaret veya Tüketici Mahkemeleri yetkili olabilir.

İspat Yükü ve Delillerin Toplanması

Haksız fiil davasında zararın miktarını ve kusuru ispat yükü davacıya aittir. 2026 yılı dijital yargılama süreçlerinde en güçlü deliller arasında şunlar yer alır:

• Kamera kayıtları ve dijital veri logları.
• Adli tıp ve teknik bilirkişi raporları.
• Sosyal medya paylaşımları ve WhatsApp yazışmaları (hukuka uygun elde edilmişse).
• Tanık beyanları ve keşif tutanakları.

Mahkeme, toplanan deliller ışığında “Kusur Raporu” alır ve ardından maddi zararın kuruşu kuruşuna hesaplanması için dosyayı “Aktüerya Bilirkişisi”ne gönderir. 2026 yılında, özellikle siber saldırılar veya yazılımsal hatalardan kaynaklanan zararların tespitinde, siber güvenlik uzmanlarından oluşan özel heyetler görevlendirilmektedir.

 

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı, bir kimsenin ölümü neticesinde, onun sağlığında kendisine maddi destek sağladığı kişilerin, bu desteğin kesilmesi nedeniyle uğradıkları ekonomik zararın tazmin edilmesini amaçlayan özel bir tazminat türüdür. Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 53. maddesinde düzenlenen bu hak, ölenin mirasçılarına değil, onun desteğinden fiilen veya yasal olarak yararlanan kişilere tanınmış bağımsız bir haktır. 2026 yılı itibarıyla, aktüeryal hesaplama yöntemlerindeki hassasiyet ve Yargıtay’ın “varsayımsal destek” kriterleri, bu davaların sonucunda hükmedilen meblağların gerçekçi ve yaşam standartlarını koruyucu bir düzeye ulaşmasını sağlamıştır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Şartları ve Hak Sahipleri

Bu tazminata hak kazanabilmek için ölen kişi ile tazminat isteyen kişi arasında bir “destek ilişkisi” bulunmalıdır. Bu ilişki, sadece yasal bir bakım yükümlülüğünden (nafaka gibi) doğabileceği gibi, tamamen fiili bir yardımlaşma şeklinde de olabilir. 2026 yılı yargı pratiklerinde desteklik ilişkisi iki ana grupta ele alınır:

• Yasal Desteklik: Eşin eşe, babanın veya annenin küçük çocuklarına olan desteğidir. Burada desteğin varlığı kanun gereği varsayılır ve ispat aranmaz.
• Fiili Desteklik: Nişanlılar, birlikte yaşayanlar veya evli olmayan çiftler ile kardeşler arasındaki destektir. Bu durumda, ölenin sağlığında bu kişilere düzenli olarak yardım ettiği ve ölümle birlikte bu yardımın kesildiği kanıtlanmalıdır.

Desteğin mutlaka nakdi (para) olması gerekmez. Ev hanımı olan bir annenin ev işlerini yapması, çocuklara bakması da bir “hizmet desteği” kabul edilir ve vefatı halinde eşi ve çocukları bu hizmetin kaybı nedeniyle tazminat talep edebilirler.

Tazminat Miktarının Belirlenmesinde Kullanılan Aktüeryal Parametreler

Destekten yoksun kalma tazminatı, bir matematiksel modelleme olan “Aktüerya Hesabı” ile belirlenir. 2026 yılında mahkemeler, tazminat miktarını belirlemek için şu teknik verileri esas almaktadır:

1. Ölenin Geliri: Vefat edenin kaza tarihindeki gerçek geliri esas alınır. Eğer gelir belgelenemiyorsa asgari ücret üzerinden hesaplama yapılır.
2. Muhtemel Bakiye Ömür: Ölenin ve destek alanların ne kadar süre daha yaşayacakları “TRH 2010” veya güncel yaşam tabloları (Life Tables) üzerinden saptanır.
3. Destek Payları (Ransel Payı): Ölenin gelirinin ne kadarını kendine ayırdığı, ne kadarını eşine ve çocuklarına paylaştırdığı belirli oranlara göre hesaplanır. Genellikle “2 pay ölene, 2 pay eşe, 1 pay her bir çocuğa” şeklinde bir dağılım yapılır.
4. Kusur Oranı: Kazanın meydana gelmesinde ölen kişinin bir kusuru varsa, toplam tazminat miktarından bu kusur oranında indirim yapılır.

2026 yılındaki hesaplamalarda, çocukların eğitim hayatlarını tamamlayacakları yaş (genellikle 25 yaş) desteğin sona erme sınırı olarak kabul edilirken, eş için desteğin ömür boyu süreceği varsayılır.

2026 Yılında Tazminattan İndirim Yapılan Haller

Hesaplanan brüt tazminat miktarından bazı durumlarda indirim yapılması hukuki bir zorunluluktur. Ancak 2026 yılı yargı reformları, mağdur yakınlarını korumak adına bu indirimlerin kapsamını daraltmıştır:

• Evlenme İhtimali İndirimi: Eşini kaybeden kişinin yaş ve çocuk durumuna göre yeniden evlenme ihtimali varsa, AYM ve Yargıtay’ın belirlediği tablolara göre belirli bir oranda (%1 ile %40 arası) indirim yapılır.
• Sosyal Güvenlik Ödemeleri: SGK tarafından bağlanan “Ölüm Aylığı” geliri, rücu edilebilir nitelikteyse hesaplanan tazminattan düşülür.
• Müterafik Kusur: Eğer ölen kişi emniyet kemeri takmamışsa veya alkollü sürücünün aracına bilerek binmişse tazminattan indirim yapılır.

Görevli Mahkeme ve Zamanaşımı Süreleri

Destekten yoksun kalma tazminatı davasında görevli mahkeme, olayın mahiyetine göre değişir. Trafik kazalarında Asliye Hukuk, iş kazalarında İş Mahkemesi, idarenin kusuru varsa İdare Mahkemesi yetkilidir.

Zamanaşımı süreleri 2026 yılı mevzuatında şu şekildedir:

• Zararın ve sorumlunun öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl.
• Her halükarda olaydan itibaren 10 yıl.
• Eğer olay bir suç teşkil ediyorsa (Taksirle Öldürme), daha uzun olan Ceza Zamanaşımı süreleri (en az 15 yıl) uygulanır.

2026 yılındaki trafik kazası kaynaklı davalarda, dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru yapılması yasal bir zorunluluktur. Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermez veya ödemeyi eksik yaparsa dava yolu açılır. Sigorta şirketinin sorumluluğu, poliçedeki ölüm ve sakatlık teminatı limitleri ile sınırlıdır.

 

Yayın yoluyla kişilik haklarına saldırı, bireyin toplum içindeki onur, şeref, saygınlık ve özel hayatın gizliliği gibi değerlerinin; basın, televizyon, radyo veya dijital yayın organları aracılığıyla hukuka aykırı şekilde ihlal edilmesidir. Türk hukuk sisteminde “basın özgürlüğü” anayasal bir hak olsa da, bu özgürlük sınırsız değildir ve bireyin kişilik haklarıyla çatıştığı noktada hukuki sorumluluk başlar. 2026 yılı itibarıyla, internet haberciliği ve sosyal medya üzerinden yapılan yayınların hızı, ihlalin etkisini katlayarak artırmakta; bu durum yargılamalarda “yüksek tazminat” ve “erişim engeli” mekanizmalarının daha etkin kullanılmasını zorunlu kılmaktadır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) çerçevesinde şekillenen bu tazminat davaları, bireyin sarsılan itibarının ekonomik ve manevi olarak onarılmasını hedefler.

Yayın Yoluyla Saldırıda Hukuka Aykırılık ve Basın Özgürlüğü Dengesi

Basın yoluyla yapılan bir yayının hukuka aykırı kabul edilebilmesi için, yayının basın özgürlüğü sınırlarını aşmış olması gerekir. Yargıtay’ın ve Anayasa Mahkemesi’nin 2026 yılına uzanan yerleşik içtihatlarına göre, bir yayının hukuka uygun sayılabilmesi için şu dört temel unsurun bir arada bulunması şarttır:

1. Gerçeklik (Haberin Doğruluğu): Haber içeriğinin yayınlandığı andaki verilere göre gerçek olması veya en azından görünürdeki gerçeğe uygun olması gerekir.
2. Güncellik: Haberin yayınlandığı tarihte toplumsal bir değer taşıması ve güncel bir olayla ilgili olması şarttır.
3. Kamu Yararı (Toplumsal İlgi): Yayının içeriğinin toplumun genelini ilgilendirmesi veya kamuoyunu bilgilendirme amacı gütmesi gerekir.
4. Konu ile İfade Arasındaki Denge (Ölçülülük): Haberin veriliş biçimi ile içeriği arasında bir denge olmalıdır. Tahkir edici, aşağılayıcı veya gereksiz yere saldırgan ifadeler kullanılması hukuka aykırılık teşkil eder.

Bu unsurlardan birinin eksikliği durumunda, yayın “kişilik haklarına saldırı” niteliği kazanır. 2026 yılı yargılamalarında, özellikle “görünürdeki gerçeklik” ilkesi, dijital mecralardaki teyit edilmemiş bilgilerin hızla yayılması nedeniyle çok daha sıkı bir denetime tabi tutulmaktadır.

Manevi Tazminat Talebi ve Miktarın Belirlenmesi

Yayın yoluyla kişilik hakları saldırıya uğrayan kişi, uğradığı ruhsal yıkım, elem ve kederin telafisi için manevi tazminat davası açabilir. Manevi tazminatın miktarı hakim tarafından takdir edilir. 2026 yılı hukuk doktrininde manevi tazminatın artık sadece “sembolik” bir bedel değil, kişinin toplumdaki yerini ve uğradığı itibar kaybını dengeleyecek düzeyde olması kabul edilmektedir.

Manevi tazminat miktarı belirlenirken şu kriterler esas alınır:

• Yayının Ulaştığı Kitle Sayısı: Bir yerel gazetede çıkan haber ile ulusal bir TV kanalında veya milyonlarca takipçisi olan bir haber sitesinde çıkan içerik arasında “zararın büyüklüğü” açısından fark vardır.
• Saldırının Ağırlığı ve Sürekliliği: Hakaretin şiddeti, iftiranın niteliği ve içeriğin internette ne kadar süre yayında kaldığı.
• Mağdurun Sosyal ve Mesleki Konumu: Yayının mağdurun iş hayatına ve sosyal çevresine verdiği somut zarar.
• Failin Ekonomik Durumu: Yayın kuruluşunun mali gücü ve kusur derecesi.

2026 yılındaki güncel kararlarda, internetin “unutulmama” özelliği nedeniyle, silinmeyen ve arama motorlarında üst sıralarda çıkan haksız yayınlar için tazminat miktarları geçmiş yıllara oranla %50-70 oranında daha yüksek takdir edilmektedir.

Maddi Tazminat ve Ekonomik Kayıpların Telafisi

Yayın yoluyla saldırı sadece manevi üzüntü yaratmaz, aynı zamanda kişinin maddi varlığına da zarar verebilir. Eğer haksız yayın nedeniyle mağdur işinden olmuş, ticari ortaklıkları bozulmuş veya geliri azalmışsa, bu somut kayıplarını maddi tazminat olarak talep edebilir.

Özellikle ticari şirketlerin hedef alındığı “itibar suikastı” niteliğindeki yayınlarda, şirketin hisse değerindeki düşüş, ciro kaybı ve marka değerindeki azalma uzman bilirkişiler (finans uzmanları ve marka değerleme uzmanları) marifetiyle hesaplanır. 2026 yılındaki karmaşık ekonomik iklimde, bir yayın kuruluşunun haksız haberi nedeniyle iflasın eşiğine gelen bir şirketin uğradığı “yoksun kalınan kar” da maddi tazminat kapsamına dahil edilmektedir.

2026 Yılında Sorumluluk: Kimler Davalı Olabilir?

Basın Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu uyarınca, yayın yoluyla işlenen kişilik hakları ihlallerinde sorumluluk “zincirleme” bir yapıdadır. Mağdur, tazminat davasını şu kişilere karşı (birlikte veya ayrı ayrı) açabilir:

1. Yazar/Muhabir: İçeriği bizzat hazırlayan kişi.
2. Sorumlu Müdür: Yayının içeriğinden yasal olarak sorumlu olan editör veya yazı işleri müdürü.
3. Yayın Kuruluşu (Sahip): Gazetenin sahibi olan şirket, TV kanalı veya internet sitesinin bağlı olduğu tüzel kişilik.

2026 yılındaki dijital medya yapısında, haberin kaynağını doğrulamadan yayınlayan “repost” veya “alıntı” yapan mecralar da müteselsil sorumlu (birlikte sorumlu) kabul edilmektedir. Ancak asıl odak noktası, yayının ekonomik gücüne sahip olan ve tazminat ödeme kapasitesi yüksek olan “yayıncı kuruluş”tur.

Cevap ve Düzeltme Hakkı (Tekzip)

Tazminat davasından önce veya dava ile birlikte kullanılabilecek en etkili yollardan biri “Cevap ve Düzeltme Hakkı”dır. Anayasa’nın 32. maddesinde düzenlenen bu hak, kişiye kendisine yönelik haksız yayınlara aynı mecrada cevap verme imkanı tanır.

Mağdur, yayının yapıldığı tarihten itibaren 2 ay içinde yayıncıya ihtarname göndererek düzeltme metninin yayınlanmasını ister. Eğer yayıncı bu talebi reddederse, 3 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne başvurularak düzeltme metninin “yayınlanmasına” karar verilmesi istenir. 2026 yılında, internet haber siteleri için verilen tekzip kararları, ilgili haberin en üstünde veya ana sayfada belirli bir süre boyunca yayınlanmak zorundadır. Tekzibin yayınlanması, açılacak tazminat davasında zararın bir nebze de olsa azaldığının göstergesidir; ancak tekzip yayınlanmış olması tazminat hakkını ortadan kaldırmaz.

2026 Yılı Zamanaşımı ve Görevli Mahkeme

Yayın yoluyla kişilik haklarına saldırı davalarında görevli mahkeme kural olarak Asliye Hukuk Mahkemesi‘dir. Ancak ticari bir işletmenin hedef alınması durumunda dava Asliye Ticaret Mahkemesi‘nde de görülebilir.

Zamanaşımı süreleri hayati önem taşır:

• Öğrenmeden İtibaren: Mağdurun yayını ve yayıncıyı öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl.
• Olaydan İtibaren: Her halükarda yayının yapıldığı tarihten itibaren 10 yıl.

2026 yılında, internet üzerinden sürekli erişilebilir olan yayınlar için “öğrenme tarihi” kavramı tartışmalıdır; ancak Yargıtay’ın güncel eğilimi, içeriğin internette kaldığı her gün zararın devam ettiği yönündedir. Yine de hukuki güvenliği sağlamak adına, tespit yapıldığı andan itibaren 2 yıllık sürenin geçirilmemesi tavsiye edilir.

Erişimin Engellenmesi ve İçeriğin Yayından Kaldırılması

Tazminat davası sürerken, kişilik haklarına saldırının devam etmesini önlemek amacıyla 5651 sayılı Kanun uyarınca “Erişimin Engellenmesi” talep edilebilir. 2026 yılındaki hızlı yargı mekanizması, kişilik haklarını ağır şekilde ihlal eden (Örn: özel hayatın gizliliği, iftira) içerikler için 24 saat içinde erişim engeli kararı verebilmektedir. İçeriğin yayından kaldırılması, tazminat davasında talep edilecek miktarı düşürmez ancak daha fazla mağduriyetin oluşmasını engeller. Mahkeme, tazminat kararının yanı sıra, verilen hükmün de ilan edilmesine (diğer gazetelerde yayınlanmasına) karar vererek mağdurun itibarını kamusal alanda iade edebilir.